«Mestre Ligeirinho». Ή αλλιώς, ο πρώτος Έλληνας… Professor της Capoeira. Το πραγματικό του όνομα, Δημήτρης Χιονίδης. Γεννημένος στην Τσεχία και μεγαλωμένος στην Κομοτηνή, ασχολείται από τα παιδικά του χρόνια με την Capoeira, την αγάπησε και την έκανε τρόπο ζωής. Ταξίδεψε στη Βραζιλία, τη γεννήτρα της τέχνης, για να γνωρίσει από κοντά την κουλτούρα και την φύση της Capoeira. Μετά από πολλά χρόνια σκληρής δουλειά, προπονήσεων και μύησης πολλών νέων ανθρώπων στην τέχνη του, πήρε τον τίτλου του πρώτου Έλληνα Mestre.

Ο Δημήτρης σήμερα διδάσκει σε τμήματα στην Κομοτηνη και τη Ξάνθη, ενώ παράλληλα δίνει σεμινάρια σε όλες της γωνιές της Ελλάδας αλλά και σε χώρες του εξωτερικού.

Μιλώντας στην «360⁰» μας ταξίδεψε στο χρόνο και το χώρο. Βρεθήκαμε στη Βραζιλία, τον 17ο αιώνα, και μάθαμε για τα μυστικά και τις ρίζες της Capoeira. Μια γέφυρα με το παρόν, ήταν οι Ολυμπιακοί Αγώνες του Ρίου, όπου η Capoeira ήταν παρούσα στην τελετή έναρξης.

Άνθρωποι σαν τον Δημήτρη Χιονίδη, είναι που μεταφέρουν την Capoeira και την κουλτούρα της στον υπόλοιπο κόσμο και στο ευρύ κοινό και την κάνουν γνωστή και θεαματική σε όλους μας.

Τι είναι η Capoeira;

Η Capoeira είναι μια αφροβραζιλιάνικη πολεμική τέχνη. Σήμερα θα την βρεις οπουδήποτε. Σε παραστάσεις σύγχρονου χορού, σε παραστάσεις μπαλέτου, σε όλες τις μοντέρνες μεθόδους εκγύμνασης που υπάρχουν στα γυμναστήρια (functional, trx) ,σε ταινίες, σε Τσίρκα, σε θέατρα και πλέον σε όλες σχεδόν τις μορφές έκφρασης.
…δεν είναι απλά μια πολεμική τέχνη.

Η Capoeira ήταν ένας τρόπος σκέψης, μια διαφορετική άποψη με συνθετικά όπως η παράδοση, η μουσικότητα, η ισορροπία, η αντίσταση και η μόνιμη αναζήτηση εναλλακτικής λύσης. Οι λόγοι για την δημιουργία μιας τέτοιας “τέχνης”; Η προσπάθεια των σκλάβων να συντηρήσουν τις παραδόσεις τους μέσα από χρόνια σκλαβιάς και καταπίεσης και φυσικά η ελευθερία.

Κάνε μας μια ιστορική αναδρομή. Πώς, πού και πότε ξεκίνησε η Capoeira;

Η Capoeira χρονολογείτε από το 1600, από τις πρώτες αναφορές συγγραφέων που κατέγραψαν την Capoeira. Μεγάλες πληθυσμιακές μετακινήσεις από διάφορες περιοχές της Αφρικής στην Βραζιλία που προορίζονταν ως σκλάβοι για τους μεγαλογαιοκτήμονες της ευλογημένης αυτής γης. Σκλάβοι δεν ήταν μόνο όσοι ήρθαν από Αφρική, οποιοσδήποτε δεν ήταν καθολικός χριστιανός και όσοι έκλεβαν ή έκαναν οποιοδήποτε παράπτωμα, τους έπαιρναν ως σκλάβους. Ισπανοί, Πορτογάλοι, τοπικές φυλές Ινδιάνων όλοι μαζί να δουλεύουν μέσα στις φυτείες. Υπό αντίξοες συνθήκες και ολοήμερη δουλεία η ανάγκη για απελευθέρωση ήταν μεγάλη.

Η capoeira τότε ήταν μια προσπάθεια του σκλάβου να μείνει ζωντανός… Να εκφράζεται και ταυτόχρονα να παραμένει σε εγρήγορση ψάχνοντας την στιγμή που θα τραπεί σε φυγή.
Ένας πολεμικός χορός, ένα μουσικό παιχνίδι με σώματα και όχι λέξεις, κλωτσιές και αποφυγές αντί για ερωτήσεις και απαντήσεις… Μια μάχη που πολεμάς χαμογελαστός. Ο πιο πολυμήχανος, ο πιο ευφυής αλλά και ο πιο πονηρός είναι ο “νικητής”. Η επιβράβευση, ένα χαμόγελο ίσως και μερικά παλαμάκια και πριν καν το απολαύσεις ένας άλλος “φίλος” σε “μαρκάρει” για να μην σε πετάξει στο πάτωμα. Πρόσφατα, τα τελευταία 10 χρόνια η Βραζιλιάνικη κυβέρνηση και η UNESCO αναγνώρισε την Capoeira ως Πολιτισμική Κληρονομιά και αναγνώρισε τα απίστευτα αποτελέσματα των δράσεών της σε θέματα ανθρώπινων δικαιωμάτων και την κοινωνικοπολιτιστική προσφορά της. Ως πολιτιστική κληρονομιά δεν θα μπορούσε να λείπει και από την τελετή έναρξης των Ολυμπιακών Αγώνων.

Η Capoeira έχει πολλές πτυχές. Η μουσική της που συνδέεται με την ιστορία και την παράδοση, την μουσικότητα τον χορό και την έκφραση. Η πολεμική τέχνη που προέρχεται από το batuque (αφρικάνικη πολεμική τέχνη σώμα με σώμα) και από την επιρροή των δυτικών πολεμικών τεχνών. Σεβασμός πειθαρχία και αυτοπεποίθηση.
Όλο το σώμα, μετατρέπεται σε όπλο. Δεν υπάρχουν κανόνες…μόνο ηθικοί φραγμοί… αν είσαι απρόσεκτος, επιπόλαιος, θρασύς …θα σε “πιάσω”. Θα κριθείς από τον κύκλο (Roda) .

xionidis-3
Ποια είναι η διαφορά του τότε με το σήμερα;

Η Capoeira σήμερα ίσως να είναι και καλύτερη από χθες, λόγω του ότι πάντα έχει την τάση να εξελίσσεται, να προχωράει… Σήμερα μέσα από τα social media , της εύκολης προώθησης και της θεμιτής εμπορικοποίησης, οι capoeiristas μπορούν να γνωριστούν, να εμπνευστούν, να δουν μεγάλους δασκάλους του χώρου να εξελιχθούν πολύ πιο εύκολα και να αποκτήσουν μια απίστευτη αθλητική και κοινωνική παιδεία. Η σύγχρονη Capoeira (Capoeira Conteporanea) είναι ένα καινούριο στυλ που καταλύει την υφήλιο. Πιο ακροβατικό και πιο ανοιχτό στυλ σε πειραματισμούς. Το πάντρεμα της παραδοσιακής Capoeira με τα σημερινά πρότυπα έκφρασης, θέατρο, σύγχρονος χορός, ακροβατική, ενόργανη, χορούς του δρόμου break dance, parkour… Σήμερα η Capoeira είναι πιο όμορφη και πιο ενδιαφέρουσα από ποτέ.

Ποιος είναι ο ρόλος της μουσικής

Η μουσική της Capoeira ορίζει το στυλ. Αυτό είναι το πιο σημαντικό στοιχείο νομίζω. Το να είσαι προσαρμοστικός και ευμετάβλητος είναι απαραίτητο συστατικό αν θες να θεωρείσαι απλά Capoeiristas. Αν είναι γρήγορος ο ρυθμός τότε το παιχνίδι θα είναι όρθιο ακροβατικό όπου η ταχύτητα, η ευλυγισία, τα αντανακλαστικά λακτίσματα είναι τα βασικά χαρακτηριστικά του παιχνιδιού. Αν ο ρυθμός πάλι είναι αργός, το παιχνίδι γίνεται πιο γήινο σε πιο χαμηλό επίπεδο όπου η έκφραση η ευλυγισία η στρατηγική και ο έλεγχος είναι τα χαρακτηριστικά του παιχνιδιού. Η μουσική ευθύνεται για το τι θα συμβεί στο παιχνίδι. Έχω δει άσχημα αλλά και όμορφα πράγματα στην Roda. Έχω αισθανθεί, χαρά, συγκίνηση, αδρεναλίνη… νιώθω ζωντανός μέσα στον κύκλο.

Δημήτρης Χιονίδης Capoeira

Τι είναι η «Roda»; Μου φάνηκε σαν την «ψυχή» του παιχνιδιού.

H Roda έχει πολλές πτυχές, σίγουρα ο κύκλος είναι ένα σχήμα που χρησιμοποιείται αιώνες τώρα σε διάφορες κοινωνικοπολιτιστικές δράσεις. Για κάποιους αντιπροσωπεύει ένα δείγμα της σύγχρονης κοινωνίας και την λειτουργία της δίνοντας έμφαση στην ατομικότητα του καθενός και στην συλλογικότητα του κύκλου. Για κάποιους άλλους, είναι μια τελετή όπου εάν δεν δημιουργηθεί η ατμόσφαιρα που θέλουν δεν προχωράνε στο παιχνίδι.
Όλοι έχουν τον ρόλο τους σε μια Roda… και ο κόσμος δεν σταματά να γυρνά…

Ασχολείσαι σχεδόν 20 χρόνια με την Capoeira. Κάνε μας μια αναδρομή. Από την ημέρα που ξεκίνησες έως και την πρόσφατη μεγάλη σου διάκριση: Έγινες ο Πρώτος Έλληνας “Professor” της Capoeira.

Του χρόνου, το καλοκαίρι του 2017 κλείνω 20 χρόνια παιχνίδι και αφοσίωσης στην Capoeira. Φέτος ο δάσκαλός μου ο Mestre Pitbull (Markos Paulo Almeida Brandao) μου έδωσε τον τίτλο και την ζώνη του Mestre. Δεν θα ξεχάσω ποτέ την πρώτη μέρα που έκανα Capoeira με τον Mestre μου, θυμάμαι ακόμα το μάθημα που μας έκανε και όλα τα τραγούδια που τραγουδήσαμε μαζί. Μια στιγμή μαγική και για αυτόν που είδε παιδιά να χαζοτραγουδάνε με πάθος τα τραγούδια του. Συνδέθηκα απευθείας. Έκανα ήδη Capoeira μόνος μου, αυτοδίδακτος, από το ταπεινό Internet του 1990, αγοράζοντας VHS και βλέποντας video. Σε πλατείες, αλάνες, γήπεδα και γρασίδια στην Κομοτηνή. Τέσσερα χρόνια ήταν αρκετά για να κατασταλάξω στην Capoeira. Την επέλεξα από όλες τις άλλες πολεμικές τέχνες και γενικότερα πειραματίζομαι μέχρι σήμερα. Mestre Ligeirinho λοιπόν! Ένα επίπεδο άπιαστο και ασύλληπτο από τα παιδικά μου όνειρα. Mestre για μένα είναι Capoeira. Η κάθε του λέξη και κίνηση, κάθε του βλέμμα και πράξη είναι μια κλωτσιά για επαγρύπνηση. Ένα πρόσωπο που με εμπνέει μόνο με την ύπαρξή του. Βρίσκομαι σε πολύ πρώιμο στάδιο ακόμα αλλά θεωρώ πως μια μέρα θα το κατακτήσω.

xionidis-4

Τι δρόμους ανοίγει για σένα αυτή η διάκριση;

Με αυτόν τον τίτλο συνδέομαι άμεσα στην παγκόσμια αυτή κοινότητα δίνοντας μου πρόσβαση για περισσότερη γνώση και αναγνώριση από μεγάλους δασκάλους του χώρου. Αυτό το ταξίδι ποτέ δεν σταματά… και η μεγάλη δύναμη φέρει μεγάλες ευθύνες.

Τι έχει να κερδίσει κανείς κάνοντας Capoeira; Τι κίνητρο θα έδινες στον κόσμο για να ασχοληθεί;

Εγώ προσωπικά κερδίζω από την Capoeira κάθε μέρα. Ψάχνω και επεξεργάζομαι συνέχεια καινούρια πράγματα στον χώρο σε σχέση με την ιστορία και τα φέρνω στην προπόνηση για να καλύψω όλες τις ανάγκες των μαθητών μου….με σκοπό μια μέρα να γίνουν αυτοί δάσκαλοι. Μου έμαθε να ζώ, να επιλύω και να απολαμβάνω ακόμα και όταν όλα φαίνονται δύσκολα και ακατόρθωτα.

Η Capoeira είναι μια πλήρη σωματική εξάσκηση. Σώμα – μυαλό – ψυχή συνεργάζονται για να τα φέρουν εις πέρας. Το σώμα είναι θέμα χρόνου για το πότε θα προσαρμοστεί, η αντίληψη του χώρου της απόστασης και γενικότερα της φυσικής γύρω σου οξύνεται, η προσαρμοστικότητα και η ορθοπεδική χρήση του σώματος είναι τα πρώτα μαθήματα. Μετά από κάθε προπόνηση το άγχος και το στρες εξαφανίζεται. Μια αίσθηση ευεξίας και ευφορίας κατακλύζει το σώμα. Ένας νέος κόσμος ρυθμού και έκφρασης έτοιμος να σου αποκαλυφθεί… και παιχνίδι. Πολύ παιχνίδι.

Πού μπορεί να σε βρει κανείς για να μάθει Capoeira υπό την καθοδήγησή σου;

Αυτήν την στιγμή διδάσκω στην Κομοτηνή στο χοροτάξιο με τμήματα παιδικό – προεφηβικό – αρχάριων – προχωρημένων – ακροβατικών και μουσικής. Στην Ξάνθη στο Θρακικό Ίδρυμα Τέχνης & Παράδοσης. Θα ανακοινώσω σύντομα τα τμήματα της νέας σεζόν του 2016-2017.
Όλοι μπορούν και όλοι είναι καλοδεχούμενοι στα τμήματά μας. Από 4 χρονών μέχρι 104. Για όλα τα σώματα και όλες της ηλικίες. Με προσοχή και χαμόγελο όλοι στο τέλος ανατρέπουν το σώμα τους, στηρίζονται, ισορροπούν, αποφεύγουν, αντιλαμβάνονται μέσο του σώματος, απολαμβάνουν την κίνηση.

http://www.horotaxio.com
fb: Ligeirinho Capoeira

 

LEAVE A REPLY