«Η σωστή διατροφή είναι κατά κύριο λόγο θέμα παιδείας»

Ειρήνη Τσοκαταρίδου Διαιτολόγος - Διατροφολόγος.

0
206

Για κάποιους είναι «ο φόβος και ο τρόμος», για κάποιους άλλους ο «σωτήρας». Μία επίσκεψη στο διαιτολόγο ξεκινά σαν μία δυσάρεστη εμπειρία, όσο αποφασισμένος κι αν είναι κανείς για να χάσει βάρος. Ωστόσο, στην πορεία, βλέποντας τα πρώτα αποτελέσματα στο σώμα και κυρίως στην ψυχολογία του, ο διαιτολόγος γίνεται σύμμαχος και φίλος.

Στην 360⁰ μιλά σήμερα η Ειρήνη Τσοκαταρίδου, Διαιτολόγος – Διατροφολόγος και Σύμβουλος διατροφής παθολογικών καταστάσεων υγείας, που τα τελευταία χρόνια έχει βοηθήσει πολύ κόσμο να παλέψει με τα διατροφικά του προβλήματα και να βγει νικητής. Η εμπειρία της είναι πολύτιμη και όσα μοιράζεται μαζί μας εξαιρετικά ενδιαφέροντα.

Ειρήνη, πώς αποφάσισες να γίνεις διαιτολόγος;

Θεωρώ πως κατά ένα μεγάλο μέρος, τα ερεθίσματα τα έλαβα από την οικογένειά μου και κυρίως από την μητέρα μου, η οποία πίστευε στην αξία της υγιεινής διατροφής και την εφάρμοζε στο σπίτι. Μαγείρευε καθημερινά, και πάντα μας έθετε το ερώτημα τι καλό θέλει να μας ετοιμάσει την επόμενη μέρα. Επίσης, δεν έλειπε ποτέ η σαλάτα από το τραπέζι. Μας ετοίμαζε πάντα λιχουδιές και σνακς, τα οποία ήταν όλα φτιαγμένα με υγιεινές πρώτες ύλες, και τον πρωταρχικό ρόλο στην παρασκευή τους τον είχαμε εγώ και η αδερφή μου. Δηλαδή αισθανόμασταν την σίτιση μας, ένα παιχνίδι.

Η Διατροφή είναι στην κυριολεξία ένας ολόκληρος γοητευτικός κόσμος. Μέσα λοιπόν από την καθημερινή φροντίδα για υγιεινό φαγητό προέκυψε και το επιστημονικό μου ενδιαφέρον για τον κλάδο. Το οποίο ενισχύθηκε και στην σχολή… και ομολογώ πως όσο περνάνε τα χρόνια και όσο μαθαίνω, αγαπάω ακόμα περισσότερο την ενασχόλησή μου με αυτό το επάγγελμα, το οποίο το θεωρώ περισσότερο λειτούργημα.

Κατά πόσο ο σωματότυπος του κάθε ανθρώπου είναι θέμα διατροφής και κατά πόσο κληρονομικότητας/μεταβολισμού/σκαριού, που λέμε;

Ο σωματότυπος μας, σύμφωνά με τους τύπους, διακρίνεται σε τρείς βασικές κατηγορίες: Μήλο, αχλάδι, κλεψύδρα.

Η αλήθεια είναι πως το τι σώμα θα έχουμε ως ενήλικες καθορίζεται κατά ένα μεγάλο ποσοστό από κληρονομικούς παράγοντες.

Εάν κάποιος αντιληφθεί το σημείο που χωλαίνει το σώμα του, από νεαρή ηλικία, δεν είναι αδύνατο μέσω της ισορροπημένης διατροφής και της κατάλληλης άσκησης να καταφέρει να βελτιώσει πολύ την εικόνα του.

Το τελευταίο διάστημα, με χαροποιεί ιδιαίτερα το γεγονός πως οι νέες μητέρες είναι αρκετά ενημερωμένες πάνω στα διατροφικά θέματα και δεν εθελοτυφλούν. Φέρνουν τα παιδιά τους σε μένα, όταν θεωρήσουν ότι υπάρχει μία κάποια τάση για παχυσαρκία, ώστε να εκπαιδευτούν από τα μικράτά τους, σ’ ένα νέο μοντέλο διατροφής, διότι, όσο περνάνε τα χρόνια θα είναι ακόμα πιο δύσκολη η αλλαγή, μιας και η παιδική ηλικία συνεπάγεται με ραγδαία αύξηση λιποκυττάρων που θα μας κυνηγάνε σε όλη μας τη ζωή. Δυστυχώς, είναι γεγονός πως και ο μεταβολισμός μας, όσο περνάνε τα χρόνια, πέφτει.

Με τι συναισθήματα έρχονται οι πελάτες στο γραφείο σου, ανάλογα με το στάδιο της προσπάθειας στο οποίο βρίσκονται;

Ωραία ερώτηση. Τα συναισθήματα είναι ποικίλα, στο πρώτο ραντεβού συνήθως, οι περισσότεροι έρχονται αγανακτισμένοι με την παλιά τους διατροφική συμπεριφορά, λίγο φοβισμένοι για το τι πρόκειται ν’ ακούσουν, αλλά ταυτόχρονα είναι γεμάτοι ενέργεια και μεράκι στο να κάνουν μια νέα στροφή στην ζωή τους. Οι περισσότεροι φεύγοντας από το πρώτο ραντεβού αισθάνονται ήδη «ανάλαφροι» και ανανεωμένοι. Για να επεκταθώ λίγο περισσότερο, σαν γενικός κανόνας ισχύει πως τους πρώτους τρείς μήνες το μεγαλύτερο ποσοστό, είναι αρκετά ανεβασμένοι και χαρούμενοι… διότι τα πρώτα κιλά η αλήθεια είναι ότι φεύγουν αρκετά εύκολα… μετά από κάποιους μήνες και όταν αρχίσει η ζυγαριά να μην είναι και τόσο γενναιόδωρη μαζί τους, αρχίζουν και οι πρώτες απογοητεύσεις, ίσως και κάποια πισωγυρίσματα τα όποια έχουν την ρίζα τους στην λανθασμένη αντίληψη του τύπου: καλά, κάνω διατροφή και δεν χάνω.. ας φάω τότε να το ευχαριστηθώ. Μέγα σφάλμα, και εκείνο είναι το πιο δύσκολο κομμάτι στο οποίο ένας επαγγελματίας, και σωστός σύμβουλος, θα πρέπει να καταφέρει να συνετίσει, αλλά και να «ξεκολλήσει» με κάποια τρίκ την ζυγαριά.

Σου λένε ψέματα; Πόσο συχνά τους καταλαβαίνεις;

Νιώθω ιδιαίτερη χαρά γιατί με το μεγαλύτερο ποσοστό των ατόμων που συνεργάζομαι, καταφέρνουμε να έρθουμε αρκετά κοντά, το οποίο επιτυγχάνεται με ανοιχτές και ειλικρινείς συνεδρίες. Συνήθως καταφέρνω και αφουγκράζομαι τις επιθυμίες τους, και τις εντάσσω με σωστούς συνδυασμούς στο εβδομαδιαίο μενού τους, ώστε να γίνεται η ατασθαλία κατά κάποιον τρόπο νόμιμη (γέλια).

Προσπαθώ να τους πείσω πως δεν υπάρχει κακό και καλό τρόφιμο, απλά κάποια τρόφιμα καλό είναι να τρώγονται σε περιορισμό, σε σχέση με κάποια άλλα. Επίσης σημαντικό είναι να τους εκπαιδεύσεις ώστε να μην θεωρούνε την απόλαυση ενοχή. Όλα χωράνε σ’ ένα σωστό πρόγραμμα διατροφής. Εντάξει δεν λείπουν και τα μικρά ψεματάκια… ειδικά στις νεαρότερες ηλικίες… φυσικά και μετά από τόσο χρόνια (στο κουρμπέτι) τους διαβάζω σαν ανοιχτό βιβλίο.

Αν κάποιος πιστεύει σθεναρά ότι η μεγαλύτερη απόλαυση στη ζωή είναι το φαγητό, κι η ζωή του περιστρέφεται γύρω από αυτό, θα μπορέσει ποτέ να φτάσει στο επιθυμητό βάρος;

Για να λέμε και την αλήθεια, το φαγητό πέρα από την βιολειτουργική του υπόσταση : χρειαζόμαστε καύσιμα για να ζούμε, κατέχει και τα σκήπτρα στον βωμό των μεγαλύτερων απολαύσεων.

Αν κάποιος τώρα, θεωρεί, ότι ο κύριος σκοπός της ζωής του είναι το φαγητό και νιώθει εθισμένος ίσως και αλυσοδεμένος σε αυτή την παγιωμένη άποψη … φυσικά και ένας διατροφολόγος δεν αρκεί για να του αλλάξει τον τρόπο σκέψης. Είναι αναγκαία η συνεργασία και με κάποιον ψυχολόγο. Πιστεύω ακράδαντα, πως ακρογωνιαίος λίθος είναι : το πόσο έτοιμο νιώθει αυτό το άτομο να κάνει αλλαγή στην ζωή του, και πόσο βαθειά μέσα του θέλει να δει να συμβαίνει αυτό .

Πάντως τα πράγματα έχουνε αλλάξει όσο αφορά τις διαιτολογικές συστάσεις. Η σύγχρονη διατροφολογία προσπαθεί να είναι κοντά στον άνθρωπο και να λαμβάνει υπ όψιν της τα γούστα του. Ακόμη και αν κάποιος είναι λάτρης του junk food ή των γλυκών, προσπαθούμε να τους προσφέρουμε απ’ αυτά τα τρόφιμα γιατί κακά τα ψέματα εάν κάποιος αρέσκεται στο να τρέφεται με τέτοια εδέσματα, όσο πιο στερητικό είναι το πρόγραμμα που θα του δώσεις, τόσο πιο πολλές είναι και οι πιθανότητες να τον οδηγήσεις τελειώνοντάς το σε υπερβολές, δηλαδή να τρώει ακόμη μεγαλύτερες ποσότητες από τα είδη που του απαγόρευσε ο εκάστοτε «ειδικός».

Η κρίση μας έχει κάνει να τρώμε περισσότερο και πιο ανθυγιεινές τροφές;

Μπορεί να ακούγεται οξύμωρο, αλλά η οικονομική κρίση αντί να μας αδυνατίζει, μας παχαίνει. Το τελευταίο διάστημα έχουν διεξαχθεί αρκετές έρευνες που αποδεικνύουν αυτή την λυπηρή αλήθεια. Η οικονομική κρίση έχει οδηγήσει ένα μεγάλο κομμάτι του πληθυσμού σε φθηνές λύσεις διατροφής που συνήθως είναι ανθυγιεινές επιλογές. Οι Έλληνες πλέον καταναλώνουμε λιγότερο ψάρι και φρέσκα λαχανικά, ενώ αντίθετα προτιμώνται ολοένα και περισσότερα επεξεργασμένα και αμυλούχα τρόφιμα που πωλούνται σε χαμηλές τιμές. Επίσης το άγχος που προκαλεί η έλλειψη χρημάτων, έχει ως αποτέλεσμα να γίνει μια στροφή σε λιπαρά και γλυκά τρόφιμα τα οποία τα καταναλώνουμε ως αντίδοτο στις καθημερινές δυσκολίες, φαινόμενο που οι επιστήμονες χαρακτηρίζουν ως comfort food, δηλαδή το φαγητό που μας προσφέρει ευχαρίστηση. Βέβαια για να είμαστε ρεαλιστές δεν θα πρέπει να τα ρίχνουμε όλα στο βωμό της κρίσης… Η σωστή διατροφή είναι κατά κύριο λόγο θέμα παιδείας… και ναι, μπορείς να βρεις και υγιεινά τρόφιμα σε πολύ καλές τιμές αν κάνεις μια μικρή έρευνα αγοράς.

Για ποια περίπτωση πελάτη σου είσαι περισσότερο υπερήφανη;

Για να σου πω την αλήθεια, για όλα τα περιστατικά μου που αγωνίστηκαν και αποκόμισαν κάτι από μένα, είμαι περήφανη . Δεν κάνω διακρίσεις του τύπου π.χ ο ένας έχασε 70κιλά και ο άλλος μόνο 7 κιλά. Σημασία έχει ο αγώνας που δίνει κάθε άτομο προσωπικά, και το πόσο έχει υιοθετήσει στο μέλλον κάποιες σωστές συνήθειες. Βέβαια, φυσικά και χαίρομαι ιδιαίτερα αν κάποιος καταφέρει να φτάσει ακριβώς στον αρχικό στόχο που θέσαμε, κάνει σωστά την συντήρησή του, και μακροπρόθεσμα δει τις αλλαγές της μείωσης του βάρους του σε όλα τα επίπεδα (όπως ψυχολογίας, σωματικής υγείας και κοινωνικοποίησης).

Τελικά, είναι πιο δύσκολο να χάσεις κιλά ή να μην τα ξαναβάλεις;

Λοιπόν, για ν’ απαντήσω στο ερώτημά σου, από την δωδεκάχρονη πείρα μου, πιστεύω πως είναι πολύ εύκολο αν το πάρεις πραγματικά απόφαση, να χάσεις τα κιλά σου, μιας και θα έχεις την συνεχή βοήθεια, την καθοδήγηση και ενθάρρυνση του συμβούλου σου.

Τώρα η συντήρηση κιλών, είναι μια πιο δύσκολη ιστορία και εξαρτάται από πολλούς παράγοντες. Αν κάποιος θέλει να χάσει γρήγορα κιλά, το πιο πιθανό είναι να τα βάλει και εύκολα, γι’ αυτό επιμένουμε στην σταθερή απώλεια βάρους η οποία σύμφωνα με τον οργανισμό υγείας που εκφράζεται ως 1% την βδομάδα του αρχικού μας βάρους – δηλαδή αν ζυγίζεις σήμερα 80κιλά, το πιο συνετό είναι να χάνεις την βδομάδα 800γραμμάρια, για να ισοδυναμεί με καθαρό λίπος αυτή η απώλεια. Επίσης σημαντικό παράγοντα στο να διατηρήσει κάποιος εύκολα το βάρος του είναι το να αισθάνεται ότι αυτό το πρόγραμμα διατροφής που έκανε για απώλεια βάρους, να ταιριάζει απόλυτα στην ψυχοσύνθεσή του, στα διατροφικά γούστα του, και στο πρόγραμμά της ζωής του, ώστε τελειώνοντάς το, να μπορεί να συνεχίσει με μικρές φυσικά αλλαγές, το ίδιο πάνω κάτω πλάνο διατροφής. Κακά τα ψέματα, κανένας διατροφολόγος δεν έχει το μαγικό ραβδί, ώστε να σου υποσχεθεί πως αν εσύ ξανακυλήσεις στις παλιές «κακές» συνήθειες δεν θα επαναπροσλάβεις πίσω τα κιλά σου.

Ποια είναι τα βασικά βήματα για να πετύχει μία διατροφή;

Η αλήθεια είναι πως, για να θεωρηθεί μια διατροφή επιτυχημένη πρέπει να πιστέψεις βαθειά μέσα σου το ρητό πως «είσαι ότι τρώς», το οποίο μεταφράζεται ως : αν φάς κάτι υγιεινό, η ενδοχώρα σου θα σε ανταμείψει σε όλα τα επίπεδα, ενώ αν φάς κάτι που δεν θεωρείς και πολύ υγιεινό, μακροπρόθεσμα θα σου δημιουργήσει πολλά προβλήματα. Επίσης καθοριστικό ρόλο παίζει το να οριοθετήσεις του λόγους για τους οποίους θέλεις να κάνεις αυτή την αλλαγή. Ο παρορμητισμός της στιγμής, πολλές φορές είναι κακός σύμμαχος. Απαιτείται ενδοσκόπηση βαθειά, ώστε να εντοπίσουμε την σχέση μας με το φαγητό και να καταγράψουμε τους λόγους για τους οποίους θέλουμε να κάνουμε μια νέα στροφή. Από κει και πέρα πρέπει η αλλαγή που θέλεις να κάνεις να γίνει δεύτερο δέρμα σου, και να σου βγαίνει φυσικά και ακούσια, η ροπή προς τα υγιεινά τρόφιμα και η αποστροφή στα λιπαρά. Επίσης μεγάλο ρόλο παίζει και η αύξηση της φυσικής δραστηριότητας. Το μότο μου είναι πως δεν θέλει κόπο, θέλει τρόπο….

Υπάρχει τελικά υγιεινό junk food; Έχεις κάποια παραδείγματα;

Εντάξει, για να είμαστε ρεαλιστές , κανένας διατροφολόγος δεν έχει το δικαίωμα να στερήσει το junk food, και τις εξόδους από το πρόγραμμα του πελάτη του, αν το αγαπάει και ο ίδιος, απλά στόχος μας είναι να το περιορίσουμε σε μία με δύο φορές την εβδομάδα . Σαν γενικό κανόνα και μπούσουλα, πρέπει να προσπαθούμε ν’ αποφεύγουμε τα τρανς λιπαρά και τα πολύ επεξεργασμένα τρόφιμα.. Αυτό θα επιτευχθεί κυρίως αν μάθουμε να διαβάζουμε σωστά τις ετικέτες των τροφίμων. Φυσικά και υπάρχει υγιεινό junk food, και είναι αυτό που κάνεις εσύ μόνος στο σπίτι σου…(γέλια)! Δηλαδή, ακόμα και η τηγανητή πατάτα στο σπίτι, τηγανισμένη σε δικό σου έλαιο που θα χρησιμοποιηθεί μόνο μία φορά δεν θεωρείται έγκλημα.

Μπορείς να ετοιμάσεις μόνος σου, μια σπιτική πίτσα, ένα μπέργκερ σε ψωμάκι από φούρνο, και κιμά τον όποιο θα έχεις πάρει από τον χασάπη της γειτονιάς σου και θα γνωρίζεις την προέλευση του και το τι έβαλες μέσα. Και για ν’ αδράξω την ευκαιρία της ερώτησής σου, πρόσφατα έχω δημιουργήσει μια ομάδα στο facebook με τίτλο : Τι τρώει σήμερα η διαιτολόγος ; (Τσοκαταριδου Ειρήνη) – εκεί παραθέτω κάποιες συνταγές για γλυκά και φαγητά και μικροτίπς για το πώς μπορούμε να κάνουμε το ανθυγιεινό φαγητό… λίγο πιο υγιεινό. Δεν υπάρχει λόγος κάποιος να στερείται τις αγαπημένες του συνταγές όταν κάνει διατροφή. Κλείνοντας θέλω να πως θα πρέπει να μας ακολουθεί μια ζωή η ρήση του σοφού Σωκράτη… Δεν ζούμε για να τρώμε. Τρώμε για να ζούμε .

LEAVE A REPLY